و بت‌پرستى ، بدان روى آورده‌اند . قبل از حمورابى نيز ، مجموعهء مقررات و قوانين شفاهى ، بين مردم بابل و سومر و كنعان و ساير سرزمينها موجود بوده كه در پاره‌اى از آنها نشانه‌هايى از ، يگانه‌پرستى و وحدت واجب الوجود ديده مىشود . نوشته‌هاى ستون حمورابى در هنگام حملهء عيلاميها به بابل مورد دستبرد قرار گرفته و قسمتهايى از آن را محو نموده‌اند تا قوانين خود را به جاى آن بنويسند ، اما فرصت آن را نيافته‌اند . بارى اين مشابهتها هرچه كه باشند ، با بررسى و شناخت هرچه بيشتر تورات مىتواند كمكى در ريشه‌يابى آنها به محققين بنمايد . آيين يهود بر سه اصل استوار است ، شريعت ( تورات ) تكرار شريعت ( ميشنا ) و تحصيل شريعت ( گمارا ) . در متن تورات به مؤمنين امر شده كه ، يك حرف از آن نكاهند و حرفى بدان نيفزايند « 1 » . امروزه تورات مجموعهء 39 كتاب است كه در يك مجلد گردآورى شده است . اين مجموعه از قرن ششم پيش از ميلاد تا قرن اول پيش از ميلاد تدوين گرديد و چون كاهنان و پديدآورندگان و مؤلفان كتاب ، بنابه سليقهء خود ، كم و كاستها و افزونيهايى در آن كرده‌اند ، تورات امروز ، يك دست و يك روال نيست و حاصل قرنها و تأثير و تأثرات دوره‌هاى مختلف زندگى پرنوسان قوم يهود ، در آن ثبت و ضبط گرديده است . كتاب تورات ، در طول زمان به زبانهاى مختلف جهان ترجمه و به تعداد زياد تكثير و منتشر شده است ، اما در هر زبان دچار نواقص و تضادها و دگرگونيهايى گشته است . از جمله ، تورات موجود به زبان فارسى كه از روى نسخهء 1904 ترجمه گرديده ، پاره‌اى از جمله‌ها و حرفهاى آن مورد تصديق و اعتماد يهوديان مؤمن و معتقد ايران نمىباشد و بعيد نيست كه به ضرورت تاريخ و نيز ضرورتهايى سياسى ، دستبردهايى در كتاب مقدس تورات انجام شده باشد . وارد شدن به بحث انتقادى و اظهارنظر دربارهء كم يا زياد بودن و يا تحريف شدن تورات ، خود نياز به فرصت ديگرى است كه در اين مقال نمىگنجد .

--> ( 1 ) . جوزف گئر . حكمت اديان . ترجمهء محمد حجازى ( تهران ، ابن سينا ، بىتا ) ص 138 . البته در طول زمان تورات دچار تحريفها و دگرگونيهايى گشته كه مفسران تورات بناچار ، تفسيرهايى بر آن نوشته‌اند .